درس چهارم فلسفه پیش
درباره سایت
آخرین مطالب
امکانات وب
درس [1] فلسفه چیست (1):
1. ریشه یونانی لفظ فلسفه چیست و به چه معناست؟
2. لفظ سوفیست به چه معنا است و عقیده آنها را بیان کنید.
3. منظور از مغالطه در استدلال چیست؟ چه کسانی از این روش استفاده میکردند؟
4. لفظ سوفیست در ابتـداء چه معنـایی داشت؟ هم اکنون معنـای رایج آن چیست؟
5. سوفیستها چه اعتقادی داشتند و چرا سقراط مایل نبـود او را سوفیست بخوانند؟
6. کلمه فیلوسوفوس که در اصـل به معنی دوستـدار دانـایی بـوده رفته رفته به مفهوم .......... ارتقاء پیدا کرده و کلمه فلسفه مرادف با ......... شد.
7. اصطلاح فلسفه در بین مردم چه معنایی دارد؟ مثالی بزنید.
* با ذکر یک مثال معنای فلسفه را در بین مردم توضیح دهید.
8. معنای عامیانه فلسفه چیست ذهن انسان در چه صورتی به کنجکاوی درباره برخی امور میپردازد؟
9. چرا اندیشمندان و همچنین مردم امروز به سراغ بحثهای فلسفی میروند؟
10. چرا انسان به سوی فلسفه میرود؟ و نظر ارسطو در اینباره چیست؟
11. کاربرد مفاهیمی همچون اسید، بار الکتریکی توسّط دانشمندان علوم تجربی، بیانگر چه اصول پذیرفته شدهای از جانب آنهاست؟
12. کدامیک از عبارتهای زیر در فلسفه و کدامیک در علوم تجربی مورد بررسی قرار میگیرد.
الف) با اینکه حواسّ خطا میکند باز میتوان به آنها اعتماد کرد. ب) طبیعت قابل شناخت است. ج) فلز رادیم در طبیعت به مرور تجزیه میشود. د) محلول تورنسل همواره در مجاورت بازها به رنگ آبی در میآید.
13. مفهوم قانون در علوم تجربی چه اصولی را بیان میکند؟
14. اصل یکنواخت عمل کردن طبیعت چگونه اصلی است و بیانگر چیست؟
15. قاعده «علّیّت» را با مثالی توضیح دهید.
16. منظور از رابطه علّیّت چیست؟
17. اصل علّیّت به چه معناست؟ این قاعده در علوم مختلف چه اهمّیّتی دارد؟
18. اصل تبعیّت همهی موجودات را از قانون علّیّت با یک مثال توضیح دهید.
19. اصولی که بایدفیلسوف ثابت نماید تادانشمند بتواند تحقیقات خودرا آغاز کندچه اصولی است؟
20. با توجّه به نیاز علم به فلسفه چهار اصل از اصول فلسفی که پایه و مبنای کاوشها و تحقیقات علمی واقع میشوند کدامند، بنویسید.
21چهار اصل از اصول و مبانی فلسفی علوم تجربی را نام ببرید.
22. اصولی مشترکی که دانشمندان قبول دارند را نام برده و بنویسید این اصول به کدام دانش تعلّق دارند؟
23. دو نمونه از فرضهای اوّلیّه و مقدّماتی که دانشمندان در همه علوم تجربی آنها را پذیرفتهاند نام ببرید.
24. در پاسخ به سؤال «چرا هر پدیده محتاج علّت است» باید وارد چه قلمروی شد؟ چرا؟
25. توضیح دهید که چه نوع تلاشی را میتوان به عنوان یک کار فلسفی قلمداد کرد؟
26. کاربرد فلسفه علوم طبیعی را توضیح دهید. (چیست؟
سؤالهای تکمیلی درس [1]:
1. سوفیستها چه کسانی بودند و در مورد حقیقت چه نظری داشتند؟
2. سفسطه به چه معناست؟
3. مردم معمولاً چه زمان از فلسفه یک امر سؤال میکنند؟
4. انسان میکوشد تا با بهرهجویی از ...... خود به راز و رمز امور دست یابد و گرههای ...... را از رشته حوادث و پدیدهها بگشاید و از عمق .... آنها سر در آورد و ..... شکل خاصّی از این تکاپوی پایانناپذیر ..... است
5. روش تجربی چه روشی است؟
6. از نظر دانشمندان، روش مطمئن برای کشف اسرار طبیعت چه روشی است؟
7. علم تجربی را چه علمی میدانند؟
8. عبارتهای زیر را مختصراً توضیح دهید:
واقعیّت داشتن جهان، قابل شناخت بودن طبیعت، درستی روش تجربه و آزمایش.
9. مفهوم قانون بیانگر چیست؟
10. در پرتو کدام قاعده است که تمام تحقیقات علمی معنی پیدا میکند؟ شرح دهید.
11. اصل ........ نزد همه دانشمندان اصلی پذیرفته شده است که همه قوانین ........ بر پایه آن بنا شده است.
12. معنای مشترکی که بین کاربرد فلسفه در گفتگوی روزمره و کاربرد آن به شکل یک دانش خاصّ وجود دارد، کدام است؟
درس [2] فلسفه چیست (2)
1. نحوه ارتباط علم فلسفه با علم روان شناسی را بنویسید.
2. در بحث «شناخت» فلسفه از چه چیزی سخن به میان میآید؟ چرا این بحث در روانشناسی نیز مطرح است؟
* بحث شناخت در فلسفه پیرامون چه موضوعی است؟ و این بحث چگونه با علم روانشناسی ارتباط پیدا میکند؟
3. نام دومسئله ازمسائل جامعه شناسی راکه ریشه دربینش فلسفی جامعه شناسی دارد بنویسید.
4. مسئلهای که موجب پیوند فلسفه و جامعه شناسی میشود بحث ....... و ....... است.
5. ارتباط فلسفه و علم جامعه شناسی را در بحث اصالت فرد و اصالت جامعه توضیح دهید.
6. عقیده فیلسوفان مکتب فلسفی مارکسیسم و فیلسوفان الهی را دربارهی انسان و پایگاه طبقاتی او، مقایسه کنید.
* نظر مارکسیستها درباره انسان و پایگاه طبقاتی او چیست؟ توضیح دهید.
7. هر یک از سؤالات زیر در چه علمی مورد بحث قرار می گیرد؟
الف) آیا انسان میتواند خود را از تأثیر مطلق و بیقید و شرط پایگاه طبقاتی خود آزاد سازد؟
ب) مردم باید از چه کسی یا چه کسانی اطاعت کنند؟
ج) چرا راستی و درستی خوب است و دروغ و خیانت بد؟
د) چرا شاعران زبان زیبایی را میفهمند و بعضی دیگر آن زبان را نمیفهمند؟
8. نحوه ارتباط فلسفه و علم سیاست را بیان کنید.
9. نظر مارکسیسم و اسلام را درباره حکومت بنویسید.
10. مارکسیسم حکومت را حقّ ..... میداند و در اسلام حکومت و اقتدار تنها از آن ..... است.
11. نحوه ارتباط فلسفه و علم اخلاق را بیان کنید.
12. هدف از فلسفه اخلاق چیست؟
13. مشخّص کنید کدامیک از گزینههای ذیل بیانگر «فلسفه اخلاق» است؟
الف) انسان باید وفادار باشد. ب) انسان نباید حقوق دیگران را ضایع کند.
ج) راستگویی خوب است، چون باعث اعتماد به نفس میشود.
د) پاکی، پارسایی، عدالت و تقوا از نشانههای انسان پرهیزگار است.
14. مشخص کنید عبارات ذیل کدامیک صحیح و کدامیک غلط است؟
الف) تبیین عقلانی زیبایی مربوط به حوزه فلسفه اخلاق است.
ب) در اخلاق و فلسفه اخلاق از حکومت مردم بر مردم صحبت میشود.
ج) استدلال فیلسوفان درمورد اینکه چه چیزی خوب و چه چیزی بد است، مربوط به حوزهی فلسفه اخلاق است.
15. هر یک از سؤالات زیر در چه علمی مورد بحث قرار میگیرد؟
الف) فرق یک هنرمند با دیگران چیست؟
ب) چرا راستی و درستی خوب است و دروغ و خیانت بد؟
ج) چه کسی باید برای مجازات قانون وضع کند؟
د) حکومت بر مردم حقّ چه کسانی است؟
16. هر یک از سؤالات زیر در چه علمی مورد بحث قرار میگیرد؟
الف) چرا بعضی زبان زیبائی و هنری اشیاء را میفهمند و بعضی دیگر آن را نمیفهمند؟
ب) چرا باید اشخاص مجرم مجازات و تنبیه شوند؟
ج) آیا ارزشهای اخلاقی نسبی است؟
د) مردم باید از چه کسی یا چه کسانی اطاعت کنند؟
17. ارتباط فلسفه با علم هنر را شرح دهید.
18. رابطه فلسفه و علم حقوق را شرح دهید.
19. در علم حقوق چه مسائلی مطرح میشود ؟ این مسائل چه ارتباطی با فلسفه دارند؟
* مسائل اساسی علم حقوق را بنویسید .
سؤالهای تکمیلی درس [2]:
1. چرا علوم انسانی نیازمند فلسفه بوده و چه ارتباطی با آن دارند؟
2. جامعه را تعریف کنید.
3. ارتباط فلسفه و علم جامعهشناسی را درباره بحث انسان و پایگاه طبقاتی او توضیح دهید.
4. یکی از مسائل مهمّ در علم سیاست چیست؟ در کجا میتوان به آن پاسخ داد؟
5. دو مسئله از مسائلی که فلسفه و علم حقوق را به هم ارتباط میدهد بنویسید.
درس [3] فلسفه چیست (3):
1. کوشش فلسفه چیست؟
2. ویژگی نگاه فلسفی چیست؟
3. اختلاف و اشتراک اشیاء نسبت به هم در چیست؟
4. توضیح دهید چه تفاوتی میان کار یک فیلسوف و یک عالِم در بررسی اشیاء وجود دارد؟
5. هدف فلسفه اولی چیست؟
6. مهمترین بخش فلسفه را نام برده و آن را تعریف کنید.
7. مابعد الطّبیعه یا فلسفه اولی را تعریف کنید.
8. کدام جمله صحیح است:
الف) فلسفه اولی هر چیزی را از آن جهت که کمّیّت و مقدار دارد مطالعه میکند.
ب) مابعدالطّبیعه هرچیز رااز لحاظ خواصّ مادّه مثل گرمی، سردی، حرکتوسکون مطالعه میکند.
ج) فلسفه اولی موجودات را صرفاً از جهت وجود داشتن مورد مطالعه قرار میدهد.
9. فلسفه اولی نام دیگری است بر .......... که پیرامون .......... بحث میکند.
10. دانشی که درپی یافتن احکام و قواعد هستی باشد چه نام دارد؟ یکمورد از مسائل آنرا نام ببرید.
11. موضوع مابعد الطّبیعه یا فلسفه اولی را بنویسید.
12. چهار مورد از مسائل مابعد الطّبیعه یا فلسفه اولی را نام ببرید.
13. کدام مورد از مسائل فلسفه اولی نیست؟
الف) علّت و معلول ب) وحدت و کثرت
ج) کمّیّت و کیفیّت اشیاء د) هستی و چیستی
14. یکی از مسـائل فلسفه اولی، علّت و معلول است آنرا بـا ذکر مثـال توضیـح دهید.
* یکمورد از مسائل فلسفه اولی را نام برده و آنرا بطور مختصر توضیح دهید.
15. بحث وحدت و کثرت را در فلسفه اولی توضیح دهید.
16. توضیح دهید مهمترین مصداق فلسفه چیست؟
سؤالهای تکمیلی درس 3:
1. فلسفه چیست؟
2. نگاه فلسفی چه نگاهی است؟ و کوشش فیلسوف برای چیست؟
3. چه موقع سر و کار ما با یکی از علوم تجربی یا انسانی است؟
4. علوم مختلف، موجودات را چگونه مورد بررسی قرار میدهند؟
5. چه موقع به سراغ علوم مختلف میرویم؟
6. چه هنگام قدم در عرصه مابعد الطّبیعه میگذاریم؟
7. در عرصه ما بعد الطّبیعه توجّه روی چه موضوعی است؟
8. بحث «ثابت یا متغیّر بودن هستی» در فلسفه اولی را توضیح دهید.
9. بحث «وجود و ماهیّت» در فلسفه اولی را توضیح دهید.
10. اگر در میان موجودات عالم وحدت و کثرت نبود چه اتفاقی رخ میداد؟
11. چه رابطهای میان فلسفـه اولی و فلسـفه به معنای تبیین عقلانی پدیدهها وجود دارد؟
12. فلسفه چه نوع کوششی است؟
13. حقیقیترین و اصلیترین مبنایی که همه خصوصیّات اشیاء و پدیدهها به آن باز میگردد چیست؟
14. عرصهی مطالعه فلسفه اولی را بنویسید.
درس [4] آغاز فلسفه:
1. نخستین مجموعهها یا قطعههایی که به زبان ....... نگاشته شده از ....... به یادگار مانده است و تأمّلات بشری پیرامون هستی و آغاز و انجام جهان در ابتداء با .......... همراه بود و به ........ بیان شده است.
2. سرچشمههای اندیشههای راز گونه بشر را که صبغه ما بعد الطّبیعی دارد در کجا باید جستجو کرد؟
3. جاهای خالی را با کلمات مناسب مطابق متن کتاب کامل کنید:
سرچشمههای اندیشههای راز گونه بشر را که .................... دارد باید در ................. مردم مشرق زمین جستجو کرد.
4. چرا ازیونان به عنوان مهد تفکّر فلسفی یاد میکنند؟آیا آغاز اندیشه بشر مربوط بهزمان خاصّی است؟
5. اندیشههای فلسفی مردم مشرق زمین چگونه بوده است؟
6. فرق اندیشههای فلسفی مردم مشرق زمین را با اندیشههای فلسفی مردم یونان بنویسید.
7. نظر برتراندراسل درباره ظهور تمدّن یونانی چیست؟
8. در قرن پنجم قبل از میلاد چه عاملی سبب بیاعتمادی مردم نسبت به دانش و اندیشه شد؟
9. چرا سوفسطائیان دنبالکردن شیوه جهانشناسان را بیهوده میدانستند؟
10. نظر گزنفون درباره سوفسطائیان چه بود؟
11. نظر سوفسطائیان را درباره حقیقت بیـان کرده و دو شخصیّت معروف سوفسطایی را نام ببرید.
12. مشهورترین شخصیّت سوفسطایی چه کسی بود؟ و چه عقیدهای داشت؟
13. منظور پروتاگوراس از جمله «انسان معیار همه چیز است» چه بود؟
* شعار «انسان معیار همه چیز» از چه کسی است و منظور او چه بود؟
* چرا پروتاگوراس معتقد است که انسان معیار همه چیز است؟
14. عقیده پروتاگوراس درباره حقیقت چه بود؟
15. به عقیده پروتاگوراس همه چیز ... است و حقیقت بـه معنای دانش پایـدار ... و حقیقت جنبه ... دارد.
16. عقیده پروتاگوراس و گرگیاس را دربارهی حقیقت بیان کنید.
17. عقیده گرگیاس دربارهی حقیقت چه بود؟
18. کدام یک از سوفسطائیان شناسایی را انکار میکرد؟ عقیده او را در این زمینه بنویسید.
19. توضیح دهید اثرهای منفی عقاید سوفسطائیان در میان افـکار مردم آن زمـان چه بود؟
20. اثرهای (منفی و مثبت) عقاید سوفسطائیان را به طور مختصر بیان کنید.
21. سوفسطائیان چه تأثیر مهمّی در تاریخ فلسفه گذاشتهاند؟
سؤالهای تکمیلی درس 4:
1. مهد تفکّر فلسفی کجاست؟
2. زادگاه فلسفه یونانی کجا بود؟ و در چه زمانی پایهگذاری شد؟
3. چهچیزهایی بیش ازهمه اندیشمندان نخستین را به خود مشغول میداشت؟وتلاش آنها برای چه بود؟
4. چهار اندیشمند از اندیشمندان نخستین یونان را نام ببرید.
5. چه چیزی سبب پیدایش سوفسطائیان شد؟
6. چرا روش سوفسطائیان در تاریخ فلسفه بسیار مؤثّر بوده است؟
7. چه کسی در زمان سوفسطائیان، شالوده تفکّر فلسفی اصیل را استوار کرد؟ چگونه این کار را به انجام رساند؟
8. روش سقراط در احیای تفکّر اصیل چه بود؟
9. چرا سقراط را بنیانگذار فلسفه دانستهاند؟
10. چرا سقراط را سخنگوی فلسفه دانستهاند؟
11. سقراط خود را مأمور به انجام چه کارهایی از جانب خداوند میدانست؟
درس [5] شهید راه حکمت:
1. هدف سقراط از گشتوگذار در میان مردم چه بود و چرا آنرا وظیفه خود میدانست؟ و او خود را عهدهدار چه رسالتی میدانست؟
2. نظر سقراط درباره فضیلت و ثروت چه بود؟
3. ملتوس در دادگاه سقراط را به چه جرمی متّهم کرد؟
4. سقراط وظیفه خود و وظیفه قاضی را در دادگاه چه میداند؟
5. سقراط میگفت: وظیفه قاضی ............ و وظیفهی من ........... است.
6. کرفون چه سؤالی از سروش معبد دلفی پرسید؟ و چه پاسخی از او شنید؟
7. سقراط چگونه سعی کرد تا راز پیام غیبی سروش را کشف کند؟
8. سقراط از جستجو برای کشف راز پیام سروش دلفی، به چه نتیجهای رسید؟
9. به نظر سقراط دانای حقیقی کیست؟ و راز پیام سروش دلفی چه بود؟
10. سقراط اتّهام ملتوس مبنی بر گمراه کردن جوانان را چگونه پاسخ داد؟ توضیح دهید.
11. توضیح دهید: سقراط درباره این اتّهام که او خداپرست نیست، در دادگاه چه پاسخی داد؟
12. سقراط درپاسخ این سؤال که آیا ابلهی نیست که انسان کاری کند که جانش به خطر افتد؟ چه گفت؟
13. چه اختلافی میان سقراط و مخالفانش در انگیزه انجام کارها وجود داشت؟
14. در نظر سقراط ملاک انجام هر کاری چیست؟
15. بـه عقیده سقراط برای شروع هر کاری بهترین مطلبی که باید در نظر گرفته شود چیست؟
16. چرا سقراط از مرگ هراسی نداشت؟
17. سقراط سعادت شهر خود را در .......... میدانست و داناترین آدمیان در پیام سروش دلفی ......... بود.
18. الف) به اعتقاد سقراط، گریز از ........... دشوار نیست، گریز از ........... دشوار است.
ب) به اعتقاد سقراط، بالاترین خدمتی که او در حقّ مردم شهر آتن کرده بود، چه بود؟
19. سوفسطائیان چه کسانی بودند؟
20. دو جنبهی مهمّ پیام سقراط را به اختصار شرح دهید.
21. توضیح دهید مفهوم حقیقی نمیدانم از نظر سقراط چیست؟
* منظور از «نمیدانم سقراط» چیست؟
22. جاهای خالی را با کلمات مناسب مطابق متن کتاب کامل کنید:
نمیدانم سقراط در واقع آوای ............................. و درس آگاه شدن از گوهر ...................... را که در درون هر انسانی نهفته است، طنینانداز کرده است.
23. چرا نمیدانم سقراط را نمیتوان با نمیدانم سوفسطائیان مقایسه کرد؟
* توضیح دهید نمیدانم سقراط با نمیدانم سوفسطائیان چه تفاوتهایی دارد؟
24. به نظر سقراط انسان چگونه میتواند از وسوسه شکّ و گمان خلاصی یابد و راه حقیقت را بپیماید؟
25. کدام مبحث منطق، یادگار مباحث سقراط است؟ آنرا بطور مختصر توضیح دهید.
26. توضیح دهید سقراط بهترین راه وصول بهدانش درست و مطمئن را در چه میداند؟
سؤالهای تکمیلی درس 5:
1. سقراط چه مسائلی را مورد تفکّر و تأمّل قرار میداد؟
2. چه عواملی موجب شد تا توطئهای علیه سقراط طراحی شود؟
* چه کسانی با سقراط دشمنی داشتند و علّت آن چه بود؟
3. از نظر متّهم کنندگان سقراط، جرم او چه بود؟
* سقراط به چه اتّهامی به دادگاه فرا خوانده شد؟
4. کدام سخن ملتوس، سقراط را به حیرت انداخت؟
5. از دیر باز چه افترایی را به سقراط نسبت داده بودند؟
6. سقراط علّت تهمتها را چه میدانست؟
7. دانش خاصّ سقراط چه بود؟
8. ملتوس، آنیتوس و لیکون متّهمکنندگان سقراط، هر یک نماینده چه کسانی بودند؟
9. به نظر سقراط ترس از مرگ برای چیست؟
10. اختلاف نظر سقراط با دیگران درباره جهان دیگر چیست؟
11. آخرین سخنان سقراط پس محکومیّت به مرگ چه بود؟
12. سقراط نتیجه ناشکیبایی آتنیان را چه میدانست؟ چرا؟
13. سقراط مرگ را از چه چیزی برتر میشمارد؟
14. به نظر سقراط چرا گریز از مرگ دشوار نبوده و گریز از بدی شوار است؟
15. سقراط چه تصوری از مرگ دارد؟ ص32
16. زمانی که دوستان سقراط وسایل فرار او از زندان را فراهم کردند، وی چه پاسخی داد؟
17. به نظر سقراط یک حکیم چه ویژگیهایی دارد؟
18. سقراط در دفاعیّه خود راز دانایی خود را چه چیزی معرفی کرد؟
19. سقراط مأموریت معنوی زندگانی خویش را در چه میدید؟
20. چرا و چگونه سقراط در برابر سوفسطائیان بپا خاست؟
21. موفقیّت سوفسطائیان چه نتایج سوئی به دنبال داشت؟
22. روش سقراط در مقابله با سوفسطائیان چه بود؟
23. سقراط گام اوّل در راه کسب حکمت و دانایی را چه میداند؟
24. سقراط چگونه مخاطب خود را به خود آگاهی میرساند؟
25. منظور سقراط از «خود را بشناس» چیست؟ و چه میآموزد؟
26. «نمیدانم» سقراط سر آغاز چیست؟
27. مبارزه علمی سقراط با سوفسطائیان چگونه است؟
برچسب:
نویسنده: سارا سامانی